جنگ مرورگرها(به انگلیسی: Browser wars) اصطلاحی است که به رقابت بر سر تسلط میزان سهم بازار کاربران جهانی مرورگرهای وب اشاره دارد.

این اصطلاح معمولاً برای دو رقابت و ظهور و افول بزرگ تاریخ مرورگرها به کار می‌رود:

۱)-نخست برتری مرورگر شرکت مایکروسافت یعنی اینترنت اکسپلورر بر مرورگر نت‌اسکیپ در دهه 90 میلادی در رقابت بازار تعداد کاربران استفاده کننده.

۲)- دومین رقابت مربوط به کاهش سهم بازار اینترنت اکسپلورر (آغاز در سال 2003 میلادی) در رقابت با مرورگرهای تازه عرضه شده‌ای چون فایرفاکس ، سافاری ، اپرا و گوگل کروم است.

در سالهای اخیر پس از معرفی ویژگی‌هایی چون html5 و شیوه‌نامهٔ آبشاری و گسترش استفاده از مرورگرهای تلفن‌های هوشمند ابعاد جدیدی از این نبرد رقابتی ایجاد شده است.

در اواسط 1995، مردم بیشتر به وب توجه پیدا کرند، و نویگتور نت اسکیپ در واقع استاندارد وب در آن زمان بود. تیم بارنرز – لی از مارک اندریسن خواست تا کمپانی نت اسکیپ را تاسیس کند که بر پایه مرورگر موزایک بود تا اولین مرورگر در حجم انبوه را با نام نویگیتور نت اسکیپ ایجاد کند.

در آگوست 1995 نت اسکیپ رسما تبدیل به یک کمپانی شد، و این را مرحون شبکه جهانی وب بود.

در آن مقطع زمانی، مایکروسافت دریافت که آینده فعالیت های شرکت در گرو فعالیتهای تعاملی در حوزه های مختلف است. موفقیت نت اسکیپ باعث شد تا این شرکت اینترنت اکسپلورر 1.0 را بعنوان بخشی از ویندوز 95 در پکیج پلاس خود در آگوست 1995 منتشر کند. اینترنت اکسپلورر 2.0 سه ماه بعد منتشر شد، و بعد از آن بود که رقابت آغاز شد.

در سالهای بعد نسخه های جدید نویگیتور نت اسکیپ (که بعدها با نام کامیونیکیتور نامیده شد) و اینترنت اکسپلورر به سرعت منتشر میشدند. اغلب فیچرهای تازه بیشتر از باگهای فیکس نشده بودند، و بنابراین میتوان گفت که جنگ مرورگرها شامل مرورگرهای بی ثبات و اعصاب خوردی کاربران بود. اینترنت اکسپلورر در نسخه 3 در رقابت متعادل تر شد (1996).

در 1997 نت اسکیپ 72% از بازار مرورگرها را در دست داشت. اما در اکتبر 1997، اینترنت اکسپلورر 4.0 منتشر شد و معادلات جنگ مرورگرها را تغییر داد. سریعتر بود و با ویژگی های منتشر شده توسط W3C منطبق تر از نت اسکیپ 4.0 بود.

خیلی چیزها در گرو جنگ این دو مرورگر بود. مرورگری که بیشتر مورد استقبال قرار بگیرد و مورد استفاده قرارگیرد میتواند پول زیادی را به شرکت بیاورد: در آغاز نت اسکیپ 90% سهم بازار را در اختیار داشت و نگاه مردم به این محصول مثبت بود، اما همانند شرکتهای کوچک حجم زیادی از درآمد آن به یک محصول اختصاص داشت و به لحاظ مالی کاملا آسیب پذیر بود. کل درآمد نت اسکیپ هرگز از پول نقد موجود در شرکت مایکروسافت بیشتر نمود.

مزیت دیگر مایکروسافت این بود که سیستم عامل ویندوز انحصار بازار را در دست داشت و باعث میشد IE در موقعیت برتر قرار داشته باشد. IE همراه با هر کپی از ویندوز بود؛ بنابراین درحالی که نسخه های اولیه IE هم در بازار نسبت به نت اسکیپ برتری داشت، مایکروسافت میتوانست سهم بازار خود را افزایش دهد. همچنین IE مجانی بود زیرا درآمد سرشار ویندوز برای سرمایه گذاری و توسعه و بازاریابی مصرف میشد، و باعث میشد تا IE هرچه سریعتر بهبود یابد و شبیه به نت اسکیپ جذاب شود بطوری که کاربران علاقه ای به دانلود و نصب نت اسکیپ نداشته باشند.

برخی دیگر از کارهای مایکروسافت نیز به نت اسکیپ آسیب زد، مانند:

  • مدل کار نت اسکیپ بدین صورت بود که مرورگر خود را مجانی در اختیار مردم قرار میداد، اما نرم افزارهای سرور خود را میفروخت. مایکروسافت این موضوع را درک کرد و به منابع مالی نت اسکیپ حمله کرد و پکیج وب سرور "سرور اطلاعات اینترنتی مایکروسافت" را با سرور نسخه ویندوزی بصورت "رایگان" در اختیار عموم قرار داد و به کلون workalike مشتریان سرور پروکسی نت اسکیپ، میل سرور، نیوز سرور، و دیگر نرم افزار ها را یا مجانی و یا با تخفیف ارائه داد. در ابتدا خیلی بر روی نت اسکیپ تاثیر نگذاشت زیرا بیشتر درآمد نت اسکیپ از سرور های سان مایکروسان بود، اما در ادامه باعث شد تا Windows NT بیشتر بعنوان سرور اینترنتی و اینترانتی شناخته شود و در آمد نت اسکیپ را قطع کند.
  • مایکروسافت توافقی با سازندگان کامپیوتری منعقد کرد و از آنها خواست تا آیکون های دسکتاپ برای IE طراحی کنند، درحالی که اگر نت اسکیپ را در کامپیوترهایشان می آوردند آنها را مجازات میکرد.
  • مایکروسافت انتشار نسخه اینترنت اکسپلورر را برای ISP های کوچک و متوسط راحت کرد و با چند استثنا واقعا اینکار را کرد، بدین معنا که کاربران خیلی از ISP ها ترقیب به استفاده از اینترنت اکسپلورر شدند و نه نت اسکیپ.
  • مایکروسافت توافقی با AOL منعقد کرد که اینترفیس اولی AOL بر اساس IE باشد تا نت اسکیپ.
  • مایکروسافت ابزار نوشتن وب با نام FrontPage منتشر کرد که هدف از آن ایجاد صفحات وبی بود که بهتر در IE نمایش داده شود.

تاثیر اینکارها "قطع کردن راه تنفس نت اسکیپ" بود، که هیئت رئیسه مایکروسافت در ماجرای ایالات متحده در برابر مایکروسافت بیان شد (که منجر به تحت پیگرد قانون قرار گرفتن مایکروسافت بخاطر استفاده از وضعیت انحصار خود برای اداره بازار شد). اینها به همراه چندین تصمیم بدی که در بخش نت اسکیپ اتخاذ شد منجر شددر اواخر 1998 و پس از اینکه نت اسکیپ توسط امریکا آنلاین برای USD با قیمت 4.2 میلیارد خریداری شد نت اسکیپ شکست بخورد. اینترنت اکسپلورر مرورگر برتر شد و حدود 96% سهم استفاده از مرورگرها را در 2002 بدست آورد، بیشتر از چیزی که نت اسکیپ در دوران سلطه خود در اختیار داشت.